Tổng Quan Về Hệ Sinh Thái Sui

Thời kì sắp đây, những blockchain Layer 1 gặp nhiều trục trặc cũng chính là lúc những dự án mới nhận được sự chú ý từ cùng đồng. Trong ấy, Sui là 1 trong những blockchain được chú ý hơn cả. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về hệ sinh thái mới nổi Sui và trả lời những câu hỏi:

  • Trên Sui hiện tại đã có gì?
  • Sui đang ở giai đoạn nào?
  • Dự phóng hệ và kiếm tìm thời cơ đầu tư.

Tri thức trọng tâm:

  • Sui mới đang ở giai đoạn devnet, dự kiến mainnet vào This autumn/2022.
  • Sui là blockchain L1 mang nhiều điểm sáng tạo về cơ chế đồng thuận, bí quyết thức xử lí thanh toán, ngôn ngữ lập trình…
  • Đã xuất hiện nhiều bí quyết khác nhau để khởi đầu tham dự vào hệ sinh thái Sui.

Sơ lược về Sui

Sui là blockchain Layer 1 thế hệ mới, giống sở hữu những blockchain thế hệ mới khác, Sui cũng hướng tới việc giải quyết “tam giác blockchain”. Sui tự giới thiệu mình là blockchain có khả năng xử lý toàn bộ mọi tác vụ, công việc trên 1 mạng lưới duy nhất sở hữu hiệu suất cao. Điều này có nghĩa Sui hướng tới việc tập trung vào khả năng mở rộng và xử lý thanh toán đồng thời sở hữu độ trễ thấp.

Sui được nhiều người biết tới là 1 nhánh vươn lên là từ Diem, 1 dự án vươn lên là về blockchain của Meta (Fb trước đây). Mục tiêu cuối cùng của Sui là mở rộng hệ sinh thái Web3, tạo ra 1 ứng dụng đủ khả năng đáp ứng nhu cầu của hàng triệu người mua mới.

Sở hữu sự ra mắt của Sui, dự án này được xem là đối thủ quản lý trong tương lai của Solana trong mảng non-EVM chain. Sui nhắm tới phân khúc chủ đạo là NFT, Recreation, sau ấy mới là DeFi.

Những điểm khác biệt của Sui

Để nhận được sự chú ý của rất nhiều cùng đồng, chắc hẳn Sui bắt buộc là 1 dự án đặc biệt sở hữu nhiều điểm khác biệt.

1. Ngôn ngữ lập trình Transfer

Là 1 trong 2 dự án kế thừa di sản của Diem, Sui cũng dùng ngôn ngữ lập trình mới dành riêng cho Diem là Transfer. Ko chỉ vậy, Sui còn vươn lên là và dùng phiên bản có đôi chút khác biệt là Sui Transfer.

Ko bắt buộc ngẫu nhiên, những nhà vươn lên là Diem lại dùng 1 ngôn ngữ lập trình mới.

Solidity (ngôn ngữ lập trình của Ethereum) đã chứng kiến 1 vài lỗ hổng và những vụ hack xuất hiện. Những lỗ hổng này làm cho cho những nhà vươn lên là của Ethereum bắt buộc dành hàng tháng và hàng trăm ngàn USD để audit code trước lúc triển khai. Transfer ra đời sở hữu mục đích xây dựng hợp đồng thông minh an toàn.

Được vươn lên là dựa trên ngôn ngữ Rust của Solana, Transfer tập trung vào tính an toàn sở hữu bộ nhớ, có thể phân phối tính sáng tỏ cho những giá trị bất biến và ngăn cản rò rỉ dữ liệu bộ nhớ.

Thay vì lưu trữ tài sản trong những bản đồ băm và được khoá trên hợp đồng như Solidity, Transfer cho phép người mua tự xác định loại tài sản kĩ thuật số thành những object tuỳ chỉnh (read-only, owned, shared objects).

2. Thuật toán đồng thuận Narwhal & Tusk

Để đảm bảo mạng lưới vẫn hoạt động an toàn dù những nodes có bị thao túng và có hành vi tấn công mạng lưới, Sui dùng thuật toán đồng thuận Narwhal & Tusk.

Narhal & Tusk là thuật toán đồng thuận trong Sui blockhain, giữ nhiệm vụ tách biệt quá trình truyền dữ liệu sở hữu quá trình đồng thuận thanh toán. Vì thế giải quyết được vấn đề Mempool – trong những thiết kế blockchain truyền thống như Ethereum & Bitcoin.

Việc đặt tên đồng thời cho cơ chế đồng thuận cũng cho thấy 2 nhiệm vụ khác nhau:

  • Narwhal: Đảm bảo tính khả dụng của dữ liệu lúc được đệ trình dẫn tới sự đồng thuận.
  • Tusk: Xác định thứ tự cụ thể của dữ liệu.

Điều này được thực hành trong mô hình 2 module phân lớp, vì vậy Narwhal cũng có thể được dùng cùng sở hữu thuật toán đồng thuật khác bên bên cạnh như HotStuff, BFT hoặc Tendermint… Narwhal cũng đã từng được dùng bởi những blockchain khác như Celo, Sommelier.

Xem Thêm  Phương pháp nâng cao observe Instagram nhanh nhất

3. TPS ấn tượng

Sui là 1 blockchain sở hữu hiệu suất cao và thông lượng lớn.

Theo kết quả của 1 thử nghiệm, Sui blockchain có thể đạt được hiệu suất 120,000 TPS. Ví dụ con số này có thể đạt được ở điều kiện bình thường, đây sẽ là con số siêu lớn.

Để dễ hình dung, chúng ta có thể so sánh sở hữu con số 15 TPS của Ethereum hay thậm chí 65,000 TPS của Solana.

4. Phí tổn gasoline được thiết kế ổn định

Đa phần những blockchain hiện nay đều có chi phí gasoline biến động lớn theo thay đổi của nhu cầu thị trường.

Để giữ chi phí gasoline thấp và có thể dự đoán trước, Sui dùng thiết kế gasoline như sau: Sui hoạt động theo mốc thời kì là từng epoch (mỗi epoch là 24h), nhóm validator của mạng lưới sẽ thay đổi mỗi epoch.

Tại thời điểm khởi đầu, nhóm validator mới sẽ vote 1 mức giá gasoline tham khảo cố định cho cả epoch.

Sau ấy, protocol sẽ phân phối incentive nhất định để những validator giữ mức chi phí thanh toán sắp sát sở hữu giá tham khảo trong suốt epoch. Ví dụ chi phí gasoline được duy trì ổn định, những thanh toán gửi tới Sui cũng được xử lý sở hữu tốc độ dễ đoán hơn.

Vì Sui là blockchain có khả năng mở rộng thông lượng theo quy mô tuyến tính lúc có nhiều employee hơn, những validator có thể thêm những employee tương ứng sở hữu tỉ lệ nâng cao trong nhu cầu dùng mạng lưới để giữ chi phí gasoline ổn định. Điều này sẽ giúp cho người mua có trải nghiệm phải chăng hơn.

5. Khả năng mở rộng

Khả năng mở rộng là 1 trong những ưu thế của Sui. Sui làm cho được điều này nhờ khả năng xử lý những thanh toán 1 bí quyết đồng thời.

Đa phần những blockchain hiện nay bị giới hạn thông lượng do những thanh toán bắt buộc được sắp xếp theo thứ tự và đặt vào trong 1 block sau ấy được giải quyết dần dần. Điểm khác biệt của Sui là họ sẽ tổ chức knowledge thành những đối tượng độc lập (objects) và xử lý chúng đồng thời.

Sui chia những loại tài sản thành object để thực hành thanh toán, trong ấy có 3 loại chính:

  • Owned object: Được sở hữu bởi 1 chủ sở hữu cụ thể và chỉ có thể được sửa đổi bởi chủ sở ấy.
  • Shared object: Có thể thay đổi, ko có chủ sở hữu cụ thể và có thể được đưa vào thanh toán của những bên khác nhau mà ko cần bất kỳ sự cho phép nào.
  • Learn-only object: Ko có chủ sở hữu độc quyền, ko thể bị thay đổi bởi bất kỳ ai sau lúc được publish và có thể được dùng trong những thanh toán bởi toàn bộ người mua.

Để xử lý những thanh toán đồng thời, Sui dùng 2 con đường để đạt được đồng thuận:

  • Byzantine Constant Broadcast (BCB): Cho những thanh toán độc lập ko phụ thuộc vào những phần khác của trạng thái blockchain, thường là những thanh toán có liên quan tới owned object và read-only object.
  • Byzantine Fault-Tolerant (BFT) consensus: Cho những thanh toán phức tạp có liên quan tới shared object, những thanh toán này sẽ được sắp xếp và xử lý tuần tự.

→ Điều này có nghĩa những thanh toán độc lập sẽ được xử lý đồng thời, chỉ đề nghị sự đồng thuận sở hữu những thanh toán phức tạp. Từ ấy giảm độ trễ của mạng lưới, cải thiện thông lượng, giúp Sui mở rộng tuyến tính theo chiều ngang.

Nhà đầu tư

Ko chỉ được chú ý bởi khoa học, Sui cũng gây ấn tượng sở hữu cùng đồng lúc liên tục gọi vốn thành công từ những cái tên hàng đầu thị trường ngay trong giai đoạn thị trường đỏ lửa. Tính tới thời điểm hiện tại, Sui đã hoàn thành vòng gọi vốn Sequence A trước tiên và được cho là đang tiến hành vòng gọi vốn Sequence B.

Sequence A

  • Ngày công bố: 6/12/2021
  • Số tiền huy động: 36 triệu USD
  • Nhà đầu tư chính: a16z
  • Nhà đầu tư khác: NFX, Scribble Ventures, Redpoint, Lightspeed Enterprise Companions, Electrical Capital, Samsung NEXT, Sluggish Ventures, Normal Crypto, Coinbase Ventures

Sequence B

  • Ngày công bố: 8/9/2022
  • Số tiền huy động: 300 triệu USD
  • Nhà đầu tư chính: FTX Ventures sở hữu ít nhất 140 triệu USD
  • Nhà đầu tư khác: Coinbase Ventures, Bounce Crypto, Andreessen Horowitz’s a16z, Circle Ventures, Binance Labs
  • Mức định giá: Hơn 2 tỉ USD
Xem Thêm  Digital Portray là gì? Tìm hiểu chi tiết về ngành Digital Portray

Staff dự án

Đội ngũ đứng sau dự án cũng dành được nhiều sự để ý. Đứng sau Sui blockchain là Mysten Labs. Trong ấy, đội ngũ Mysten Labs lại gồm những thành viên đã từng làm cho việc sở hữu dự án Diem cũng như ngôn ngữ lập trình Transfer.

Những thành viên dự án đều là những người có kinh nghiệm và chuyên môn cao, đã từng làm cho việc tại nhiều doanh nghiệp lớn, trong ấy:

  • Evan Cheng là Director of R & D của Novi Monetary (trực thuộc Fb).
  • George Danezis là giáo sư về bảo mật và engineering.

Đội ngũ dự án của Sui được đánh giá là quy tụ nhiều anh tài, công sở hữu kinh nghiệm hoạt động cho Diem trước đây, họ được kì vọng sẽ đưa Sui vươn lên là 1 bí quyết mạnh mẽ.

Những giai đoạn vươn lên là của hệ sinh thái Sui

Sau lúc gọi vốn lần đầu vào cuối 5 2021, những sự kiện chính của Sui đều diễn ra trong 5 2022:

  • 22/3/2022: Sui lần trước tiên được chính thức công bố ra cùng đồng, giới thiệu về đặc điểm, idea, hình thức mở rộng của Sui.
  • 6/5/2022: Sui ra mắt DevNet, mạng lưới trước tiên của Sui được khởi chạy. Đây là mạng lưới dành cho những nhà vươn lên là thử xây dựng sản phẩm.
  • 25/5/2022: Công bố SUI tokenomics, giới thiệu về mô hình kinh tế trong Sui, những incentive, công dụng của SUI token.Trong ấy 3 đối tượng cơ bản tham dự là Consumer, SUI token holder và validator.
  • 16/6/2022: Mysten Labs cho phép người mua chạy fullnode trên DevNet. Hiện tại đang có khoảng 5,000 node được chạy, tới từ 65 quốc gia và 271 thành phố khác nhau.
  • 1/7/2022: Thông tin Sui Incentivized Testnet sẽ được ra mắt trong khoảng tháng 8 5 nay, testnet sẽ được hé lộ dần dần sở hữu nhiệm vụ đánh giá những chức năng, cơ chế của mạng lưới.
  • 19/7/2022: Ra mắt ví Sui, công cụ giúp người mua tương tác quản lý sở hữu những dapp, tạo liên hệ ví và quản lý tài sản trên mạng lưới Sui.
  • 3/8/2022: Cho phép đăng ký tham dự tuyển chọn validator cho mạng lưới. Ví dụ được tuyển chọn, những validator sẽ được thưởng 2,000 SUI cho mỗi wave testnet họ tham gia và có thời cơ trở nên mainnet validator trong tương lai.
  • This autumn/2022: Sau lúc testnet hoạt động ổn định, dự kiến vào khoảng cuối 5 2022, Sui sẽ ra mắt phiên bản mainnet.

Toàn cảnh hệ sinh thái SUI hiện tại

Hệ sinh thái của Sui vẫn còn siêu mới, mạng lưới chỉ mới ở giai đoạn DevNet, chưa có nhiều dự án công bố triển khai trên mạng lưới này. Tuy nhiên, cũng ko bắt buộc là chưa có gì, đã có những dự án trước tiên xuất hiện ở những mảng khác nhau:

  • AMM/DEX: MovEX là dự án trước tiên thuộc mảng này xuất hiện. Dự án này sẽ là phiên bản hài hòa của AMM và Order E book DEX, có tương trợ Transfer nên có thể chạy trên cả Sui và Aptos. Tuy nhiên, vẫn chưa ra mắt sản phẩm chính thức. KX Finance là dự án làm cho multi-chain, SuiSwap là dự án trên Sui, tuy nhiên cả 2 đều chưa có sản phẩm.
  • Infrastructure: Ở mảng này đã xuất hiện 2 dự án là Shinami và ChainX. Shinami là dự án phân phối dịch vụ API và dịch vụ node cho nhà vươn lên là trên Sui. Trong lúc ấy, ChainX là dự án L2 cho BTC đã xuất hiện từ lâu, có khả năng mở rộng iBTC sang những hệ sinh thái dùng ngôn ngữ lập trình Transfer.
  • Pockets: Bên cạnh ví Sui được vươn lên là bởi chính Mysten Labs, còn có những dự án khác nữa như ví Ethos. Đây là dự án tới từ Nod Labs và đang được xây dựng trên DevNet, mới chỉ có bản early entry. Hiện ví Coin98 cũng đã cho ra mắt và tương trợ ví testnet Sui và sẽ cập nhật để tương trợ mạng lưới này nhiều hơn trong tương lai.
  • NFT: Có thể nói đây là mảng vươn lên là hăng hái nhất của Sui. Tuy mới chỉ có 1 vài dự án Collectibles, Sui đã có tới 2 NFT Market siêu được chú ý là BlueMove và Sui Gallery. Trong ấy Sui Gallery đã khởi đầu có những đợt NFT drop trước tiên, cho phép người mua mint NFT trên Sui devnet. Bên cạnh ra, trên Sui cũng ấy có dự án Title Service, dự án làm cho về Title Service những tên miền đuôi “.sui”.
  • Những dự án bộ sưu tập NFT đang chủ yếu lấy ý tưởng và artwork từ những dự án lớn trên Ethereum và Solana như CryptoPunks, Moonbirds…
  • GameFi: Những dự án GameFi cũng khởi đầu xuất hiện trên Sui, tuy nhiên cũng chưa có sản phẩm.
Xem Thêm  Terra (LUNA) đã từng bước "go lớn the moon" như thế nào?

→ Nhìn chung hệ sinh thái Sui còn khá mới, những mảnh ghép cơ bản vẫn chưa xuất hiện toàn bộ. Dẫu vậy, có thể thấy xu hướng vươn lên là của những dự án trên Sui vẫn theo thứ tự ưu tiên được xác định trước (NFT, Recreation, DeFi, Social…).

Những thông tin mới nhất về những dự án trên hệ sinh thái Sui sẽ luôn được đội ngũ Coin98 Insights cập nhật trong bài viết này.

Nhận định và thời cơ đầu tư sở hữu hệ sinh thái Sui

Nhận định

Sui đưa ra giải pháp mới để xử lý những thanh toán cũng như ngôn ngữ lập trình mới, đây là những chìa khoá giúp Sui có tiềm năng vươn lên là lớn trong tương lai. Giải pháp cơ chế đồng thuận mới giúp Sui mở rộng ko giới hạn, ngôn ngữ Transfer giúp Sui cải thiện những nhược điểm của Solidity.

Tuy nhiên, Sui mới chỉ ở giai đoạn DevNet, lý thuyết có thể khác so sở hữu thực tiễn. Solidity vẫn được coi là 1 loại ngôn ngữ lập trình còn khá mới, như vậy Transfer của Sui hay Aptos còn mới hơn, chưa có gì minh chứng cho việc ngôn ngữ này sẽ ko tồn tại bất kì 1 lỗ hổng nào. Hơn nữa, việc Solidity đã chiếm phần lớn thị phần, câu hỏi đặt ra là làm cho thế nào để lôi kéo nhà vươn lên là dùng Transfer.

Để có thể đánh giá chính xác hơn về tiềm năng của Sui, bí quyết phải chăng nhất nên là đợi tới lúc dự án ra mắt những phiên bản testnet, mainnet. Lúc ấy, cần theo dõi xem liệu dự án có hoạt động hiệu quả ở môi trường public hay ko, ngôn ngữ Transfer có tác động thế nào tới những nhà vươn lên là cũng như người mua…

Điểm cùng đáng chú ý của Sui là đội ngũ dự án nhân tài và backer thuộc hàng khủng trên thị trường, từ ấy nhận được sự chú ý của cùng đồng cùng sở hữu sự tương trợ của những VCs trong việc vươn lên là hệ sinh thái.

Thời cơ kiếm tiền

Hiện tại Sui vẫn còn khá mới, hãy trở nên người mua đời đầu của dự án. Những dự án hiện tại trên Sui chưa nhiều, lại mới ở giai đoạn DevNet, có thể trải nghiệm những sản phẩm free, lại có thời cơ nhận retroactive sau này.

Việc trước tiên cần làm cho là lập 1 cái ví để tương tác sở hữu mạng Sui, người mua có thể dùng ví Coin98 đã tích hợp mạng Sui hoặc Sui Pockets. Sau lúc đã có ví, vào channel Discord của dự án để nhận faucet token SUI. Sau ấy, dùng SUI để tương tác sở hữu những dapp đã có trên hệ sinh thái.

Đọc thêm: Kiếm tiền bằng bí quyết làm cho devnet trên Sui blockchain

BlueMove và Sui Gallery đang cho phép người mua mint những NFT trước tiên. Những NFT này chỉ có thời hạn nhất định và có thể trở nên bằng chứng cho việc ủng hộ từ sớm của người mua. Tương tự cũng có thể mint tên miền .sui.

1 thời cơ nữa sở hữu Sui là việc chạy node, người mua có thể chạy node Sui và đăng ký làm cho validator để nhận incentive từ dự án. Nghe có vẻ rắc rối và phức tạp nhỉ? Để giúp bạn gỡ rối, Coin98 Insights đã có bài viết chỉ dẫn chi tiết bí quyết chạy node Sui, tham khảo ngay nhé!

Xem thêm: Chỉ dẫn chạy node Sui và thời cơ nhận Retroactive

Tổng kết

Sui sở hữu những khía cạnh cơ bản hiện tại có thể coi là 1 dự án blockchain L1 tiềm năng. Hệ sinh thái trên Sui vẫn đang ở giai hình thành và chưa có đủ những mảnh ghép, việc trở nên người mua sớm của dự án có thể đem lại nhiều lợi ích cho người mua.

Cùng theo dõi những hoạt động quan yếu sắp tới của Sui như ra mắt testnet và mainnet để ko bỏ lỡ bất kì thời cơ trên hệ sinh thái được hậu thuẫn bởi những danh tiếng như a16z, FTX, Coinbase…

Cập nhật: Nhiều luồng tranh luận về SUI sau lúc listing sàn